Interpretimi i nenit 168 të Kodit Civil në raport me simulimin, posedimin, mirëbesimin, AMTP-në dhe kufijtë e qarkullimit civil
Interpretimi i Nenit 168 të Kodit Civil - Petani Law & Tax
të drejtat reale • pasuritë e paluajtshme • civil law
Neni 168: Parashkrimi Fitues
Interpretimi i nenit 168 të Kodit Civil në raport me simulimin, posedimin, mirëbesimin, AMTP-në dhe kufijtë e qarkullimit civil
Instituti i parashkrimit fitues përbën një nga mekanizmat më të rëndësishëm të fitimit të pronësisë në të drejtën civile shqiptare. Rëndësia e tij është shtuar veçanërisht gjatë periudhës së tranzicionit të pronësisë pas vitit 1991, kur një numër i konsiderueshëm marrëdhëniesh juridike mbi pasuritë e paluajtshme u zhvilluan në mungesë të formalizimit të plotë ligjor, përmes kontratave informale, marrëveshjeve të simuluara ose posedimeve afatgjata.
Jurisprudenca e Gjykatës së Lartë ka luajtur rol vendimtar në konsolidimin e standardeve interpretative të nenit 168 të Kodit Civil, duke trajtuar problematika që lidhen me natyrën e titullit juridik, simulimin e kontratave, mirëbesimin e poseduesit, efektet e AMTP-së dhe kufijtë e qarkullimit civil.
Analiza e këtyre vendimeve tregon një evolucion të jurisprudencës drejt mbrojtjes së realitetit juridik dhe faktik të posedimit, pa cenuar sigurinë juridike dhe rregullat themelore të qarkullimit civil.
II. Kuptimi juridik i parashkrimit fitues
Parashkrimi fitues është mënyrë origjinare e fitimit të pronësisë nëpërmjet posedimit të një sendi për një periudhë të caktuar kohe dhe në kushtet e parashikuara nga ligji.
Sipas nenit 168 të Kodit Civil, pronësia fitohet kur:
• ekziston një veprim juridik që ka për qëllim kalimin e pronësisë;
• poseduesi është në mirëbesim;
• posedimi ka vazhduar për 10 vjet pa ndërprerje.
Ndërsa sipas nenit 169 të Kodit Civil, në mungesë të titullit dhe mirëbesimit kërkohet posedim 20-vjeçar.
Thelbi i institutit qëndron në mbrojtjen e stabilitetit juridik dhe të situatave faktike të konsoliduara në kohë.
III. Kuptimi i “veprimit juridik” sipas nenit 168 KC
Një nga çështjet më të rëndësishme të trajtuara nga Kolegji Civil lidhet me kuptimin e shprehjes:
«“veprim juridik që ka për qëllim kalimin e pronësisë”.»
Gjykata e Lartë ka sqaruar se kjo shprehje duhet interpretuar në përputhje me nenin 79 të Kodit Civil dhe përfshin vetëm ato veprime juridike që synojnë transferimin e së drejtës së pronësisë.
Për rrjedhojë:
jo çdo marrëdhënie juridike përbën titull;
jo çdo marrëdhënie faktike mund të justifikojë nenin 168;
duhet të ekzistojë një akt juridik që synon kalimin e pronësisë.
Ky interpretim ka rëndësi themelore sepse përcakton kufijtë e aplikimit të afatit 10-vjeçar të parashkrimit fitues.
IV. Pavlefshmëria absolute dhe veprimi i ndaluar nga ligji
Një nga kontributet më të rëndësishme të jurisprudencës së Gjykatës së Lartë është dallimi ndërmjet veprimit juridik absolutisht të pavlefshëm dhe veprimit juridik të ndaluar nga ligji.
Kolegji Civil ka theksuar se jo çdo veprim juridik absolutisht i pavlefshëm përbën automatikisht veprim të ndaluar nga ligji. Ky dallim ka rëndësi vendimtare për nenin 168 KC.
Një kontratë mund të jetë absolutisht e pavlefshme për mungesë forme, për mungesë pëlqimi, ose për mungesë tagrash, por përsëri të konsiderohet titull për efekt të parashkrimit fitues, për sa kohë nuk cenon norma urdhëruese që mbrojnë interesin publik. Ky standard është bërë një nga shtyllat kryesore të jurisprudencës moderne mbi parashkrimin fitues.
V. Simulimi i kontratave dhe kontratat e qirasë që fshehin shitjen
Problematika më e shpeshtë në praktikën shqiptare lidhet me kontratat e qirasë 30-vjeçare të përdorura si forma të maskuara shitjeje.
1. Çështja “Demir Bakanaçi”
Në vendimin nr. 00-2022-4596 (393), datë 26.10.2022, Gjykata e Lartë analizoi një kontratë qiraje ku palët kishin deklaruar se:
«kontrata konsiderohej edhe si kontratë shitjeje dhe se pagesa e qirasë përfaqësonte çmimin e plotë të tokës.»
Gjykata evidentoi se emërtimi formal i kontratës nuk ishte vendimtar dhe se duhej analizuar vullneti real i palëve. Megjithatë, Gjykata theksoi se mungesë e pëlqimit të të gjithë bashkëpronarëve pengonte vlefshmërinë e transferimit të pronësisë.
2. Çështja “Alltane Potja”
Një situatë pothuajse identike paraqitet në vendimin nr. 00-2023-718 (116), datë 08.03.2023. Kontrata e qirasë përmbante klauzolë sipas së cilës:
«pagesa e qirasë konsiderohej çmim shitjeje dhe palët do të formalizonin shitjen sapo të përfundonin procedurat e regjistrimit.»
Edhe këtu Gjykata u përball me raportin ndërmjet simulimit, posedimit dhe parashkrimit fitues.
3. Çështja “Pëllumb Alliu”
Në vendimin nr. 00-2023-2397 (397), datë 14.06.2023, Gjykata analizoi një marrëdhënie të ngjashme të lindur nga një kontratë qiraje afatgjatë mbi tokë bujqësore të përfituar me AMTP.
Nga krahasimi i këtyre vendimeve rezulton një parim i përbashkët:
«simulimi nuk përjashton automatikisht ekzistencën e titullit për efekt të nenit 168 KC; rëndësi ka qëllimi real i palëve dhe natyra e posedimit.»
VI. Mirëbesimi dhe keqbesimi
Mirëbesimi është elementi që dallon nenin 168 nga neni 169 i Kodit Civil. Gjykata e Lartë ka vlerësuar se mirëbesimi ekziston kur poseduesi:
beson në mënyrë të arsyeshme se po fiton pronën ligjërisht;
nuk ka dijeni për mungesën e tagrave të shitësit;
nuk njeh pengesa juridike që cenojnë vlefshmërinë e transferimit.
Në çështjet Bakanaçi, Potja dhe Alliu, një nga problemet qendrore ishte pikërisht analiza nëse blerësi e dinte ose jo se shitësi nuk ishte pronar ekskluziv i pasurisë.
Mirëbesimi
afati 10-vjeçar
Zbatohet sipas Nenit 168 KC kur ekziston titulli juridik dhe poseduesi ka qenë i bindur në mënyrë të arsyeshme për ligjshmërinë e veprimit.
Keqbesimi
afati 20-vjeçar
Zbatohet në mungesë të titullit ose kur poseduesi ka pasur dijeni për problemet ligjore apo mungesën e tagrave të pronarit.
VII. AMTP dhe bashkëpronësia familjare
Nj1 nga zhvillimet më të rëndësishme jurisprudenciale lidhet me natyrën juridike të AMTP-së.
1. Vendimi Ibrahimi (2024)
Në vendimin e datës 19.07.2024, Gjykata e Lartë analizoi pasuri të përfituara me AMTP nga një familje bujqësore dhe evidentoi përbërjen familjare ekzistuese në momentin e ndarjes së tokës.
2. Vendimet Bakanaçi dhe Bregasi
Në vendimet Bakanaçi dhe Bregasi, Gjykata u përball me shitje të tokës së përfituar me AMTP vetëm nga një pjesë e bashkëpronarëve. Nga këto vendime del një standard tashmë i konsoliduar:
«AMTP-ja nuk krijon pronësi individuale të kryefamiljarit.»
Pronarë janë të gjithë anëtarët e familjes bujqësore që figuronin në certifikatën familjare në momentin e ndarjes së tokës. Ky interpretim ka ndikim të drejtpërdrejtë në vlefshmërinë e kontratave, ekzistencën e mirëbesimit, si dhe në analizën e nenit 168 KC.
VIII. Posedimi dhe vazhdimësia e tij
Posedimi duhet të jetë:
publik;
i qetë;
i pandërprerë;
i ushtruar si pronar.
Çështja Endrit Qoqja
Në vendimin nr. 00-2023-4725 (665), Gjykata analizoi posedimin shumëvjeçar të një pasurie trashëgimore nga trashëgimtarët e familjes Qoqja.
Çështja Gjene Paçi
Në vendimin nr. 00-2022-528 (35), Gjykata u përball me konfliktin ndërmjet posedimit afatgjatë dhe regjistrimit formal të pronësisë.
Nga këto vendime rezulton se:
posedimi duhet të provohet konkretisht;
periudhat e posedimit mund të bashkohen në rast trashëgimie;
regjistrimi formal nuk mjafton për të përjashtuar automatikisht analizën e parashkrimit fitues.
IX. Kufijtë e qarkullimit civil
Gjykata e Lartë ka mbajtur vazhdimisht qëndrimin se parashkrimi fitues nuk mund të zbatohet mbi pasuri jashtë qarkullimit civil, pasuri të patjetërsueshme, ose kategori pasurish të mbrojtura nga ligje të posaçme. Në këto raste mungon vetë mundësia juridike e transferimit të pronësisë. Për pasojë, edhe posedimi shumëvjeçar mbetet juridikisht i parëndësishëm për efekt të fitimit të pronësisë.
X. Përfundime
Analiza e jurisprudencës së Gjykatës së Lartë tregon se instituti i parashkrimit fitues nuk interpretohet më në mënyrë formaliste, por në funksion të realitetit juridik dhe faktik të posedimit.
Nga vendimet e analizuara rezultojnë disa parime themelore:
Jo çdo pavlefshmëri absolute përjashton nenin 168 KC.
Simulimi nuk përjashton automatikisht ekzistencën e titullit.
Vullneti real i palëve prevalon ndaj emërtimit formal të kontratës.
Mirëbesimi mbetet elementi qendror i afatit 10-vjeçar.
AMTP krijon bashkëpronësi familjare.
Posedimi duhet të jetë publik, i qetë dhe i pandërprerë.
Pasuritë jashtë qarkullimit civil nuk mund të fitohen me parashkrim fitues.
Në këtë mënyrë, jurisprudenca e Gjykatës së Lartë ka ndërtuar një standard interpretativ të qëndrueshëm që synon të balancojë sigurinë juridike med mbrojtjen e situatave faktike të konsoliduara në kohë, duke e shndërruar parashkrimin fitues në një instrument të rëndësishëm të stabilitetit të marrëdhënieve civile.
Interpretation of Article 168 of the Civil Code in Relation to Simulation, Possession, Good Faith, AMTP, and the Limits of Civil Circulation
The institute of acquisitive prescription represents one of the most important mechanisms for acquiring property rights in Albanian civil law. Its relevance has grown significantly during the property transition period post-1991, where a substantial number of real estate legal relations developed in the absence of full formalization, through informal contracts, simulated agreements, or long-term possession.
The jurisprudence of the Supreme Court has played a decisive role in consolidating the interpretative standards of Article 168 of the Civil Code, addressing complexities related to the nature of the legal title, contract simulation, possessor's good faith, the effects of the AMTP, and the boundaries of civil circulation.
The analysis of these decisions reveals an evolution of jurisprudence toward protecting the legal and factual reality of possession without compromising legal certainty and fundamental rules of civil commerce.
II. Legal Concept of Acquisitive Prescription
Acquisitive prescription is an original method of acquiring ownership through the possession of an item for a specified period of time and under the conditions provided by law.
According to Article 168 of the Civil Code, ownership is acquired when:
• there is a legal act aimed at transferring ownership;
• the possessor is in good faith;
• the possession has continued uninterrupted for 10 years.
Meanwhile, according to Article 169 of the Civil Code, in the absence of title and good faith, a 20-year possession is required.
The essence of the institute lies in protecting legal stability and factual situations consolidated over time.
III. The Meaning of "Legal Act" according to Article 168 CC
One of the most crucial issues addressed by the Civil Chamber relates to the meaning of the expression:
«"legal act aimed at transferring ownership".»
The Supreme Court has clarified that this phrase must be interpreted in accordance with Article 79 of the Civil Code and includes only those legal acts that intend to transfer the right of ownership.
Consequently:
not every legal relationship constitutes a title;
not every factual relationship can justify Article 168;
a legal instrument aiming at transferring ownership must exist.
This interpretation is of fundamental importance because it defines the boundaries of application for the 10-year acquisitive prescription period.
IV. Absolute Invalidity and Acts Prohibited by Law
One of the most important contributions of the Supreme Court's jurisprudence is the distinction between an absolutely void legal act and a legal act prohibited by law.
The Civil Chamber has emphasized that not every absolutely void legal act automatically constitutes an act prohibited by law. This distinction holds vital importance for Article 168 CC.
A contract may be absolutely void due to lack of form, lack of consent, or lack of authorization/disposal rights, yet still be considered a valid title for the purpose of acquisitive prescription, as long as it does not violate mandatory provisions that protect the public interest. This standard has become one of the main pillars of modern jurisprudence on acquisitive prescription.
V. Simulation of Contracts and Lease Agreements Concealing Sales
The most frequent problem in Albanian practice relates to 30-year lease contracts used as disguised forms of sale.
1. The "Demir Bakanaçi" Case
In decision no. 00-2022-4596 (393), dated 26.10.2022, the Supreme Court analyzed a lease contract where the parties had declared that:
"the contract was also considered a contract of sale and that the payment of rent represented the full price of the land."
The Court highlighted that the formal name of the contract was not decisive and that the real intent of the parties had to be analyzed. However, the Court emphasized that the lack of consent from all co-owners barred the validity of the ownership transfer.
2. The "Alltane Potja" Case
An almost identical situation is presented in decision no. 00-2023-718 (116), dated 08.03.2023. The lease contract contained a clause stating that:
"the payment of rent was considered a purchase price and the parties would formalize the sale as soon as registration procedures were completed."
Here too, the Court confronted the relationship between simulation, possession, and acquisitive prescription.
3. The "Pëllumb Alliu" Case
In decision no. 00-2023-2397 (397), dated 14.06.2023, the Court analyzed a similar relationship arising from a long-term lease contract over agricultural land acquired through an AMTP.
From the comparison of these decisions, a common principle emerges:
"simulation does not automatically exclude the existence of a title for the purpose of Article 168 CC; what matters is the real intent of the parties and the nature of the possession."
VI. Good Faith and Bad Faith
Good faith is the element that distinguishes Article 168 from Article 169 of the Civil Code. The Supreme Court has evaluated that good faith exists when the possessor:
reasonably believes that they are acquiring the property legally;
is unaware of the seller's lack of disposal rights;
is unaware of any legal obstacles that impair the validity of the transfer.
In the Bakanaçi, Potja, and Alliu cases, a central issue was precisely the analysis of whether the buyer knew or did not know that the seller was not the exclusive owner of the property.
Good Faith
10-year term
Applies under Article 168 CC when a legal title exists and the possessor was reasonably convinced of the lawfulness of the transaction.
Bad Faith
20-year term
Applies in the absence of a legal act or when the possessor was aware of outstanding legal claims or the seller's lack of disposal rights.
VII. AMTP and Family Co-ownership
One of the most important jurisprudential developments relates to the legal nature of the AMTP (Land Acquisition Certificate).
1. The Ibrahimi Decision (2024)
In the decision dated 19.07.2024, the Supreme Court analyzed property acquired via AMTP by an agricultural family and verified the family composition existing at the time of land distribution.
2. The Bakanaçi and Bregasi Decisions
In the Bakanaçi and Bregasi decisions, the Court faced the sale of land acquired via AMTP executed by only a portion of the co-owners. From these decisions, a consolidated standard emerges:
"the AMTP does not create individual ownership for the head of the household."
Owners are all members of the agricultural family who appeared in the family certificate at the moment of land distribution. This interpretation has a direct impact on the validity of contracts, the existence of good faith, and the overall analysis of Article 168 CC.
VIII. Possession and its Continuity
Possession must be:
public;
peaceful;
uninterrupted;
exercised as an owner (animo domini).
The Endrit Qoqja Case
In decision no. 00-2023-4725 (665), the Court analyzed the multi-year possession of an inherited property by the heirs of the Qoqja family.
The Gjene Paçi Case
In decision no. 00-2022-528 (35), the Court dealt with the conflict between long-term possession and formal property registration.
From these decisions, it follows that:
possession must be specifically proven;
periods of possession can be joined in case of inheritance;
formal registration is not enough to automatically exclude the analysis of acquisitive prescription.
IX. Limits of Civil Circulation
The Supreme Court has consistently held the position that acquisitive prescription cannot be applied to assets outside civil circulation, inalienable properties, or categories of properties protected by special laws. In these cases, the legal possibility of transferring ownership itself is missing. Consequently, even multi-year possession remains legally irrelevant for the purpose of acquiring ownership.
X. Conclusions
The analysis of the Supreme Court's jurisprudence indicates that the institute of acquisitive prescription is no longer interpreted in a formalistic manner, but rather in light of the legal and factual reality of possession.
From the analyzed decisions, several fundamental principles emerge:
Not every absolute invalidity excludes Article 168 CC.
Simulation does not automatically exclude the existence of title.
The real intent of the parties prevails over the formal name of the contract.
Good faith remains the central element of the 10-year term.
AMTP creates family co-ownership.
Possession must be public, peaceful, and uninterrupted.
Assets outside civil circulation cannot be acquired via acquisitive prescription.
In this manner, the Supreme Court's jurisprudence has established a robust interpretative standard that seeks to balance legal certainty with the protection of long-established factual situations, turning acquisitive prescription into an important instrument for the stability of civil relationships.
L'interpretazione dell'Articolo 168 del Codice Civile in relazione a simulazione, possesso, buona fede, AMTP e limiti alla circolazione civile
L'istituto dell'usucapione (prescrizione acquisitiva) rappresenta uno dei meccanismi più importanti per l'acquisto della proprietà nel diritto civile albanese. La sua importanza è aumentata in particolare durante il periodo di transizione della proprietà successivo al 1991, quando un numero considerevole di rapporti giuridici su beni immobili si è sviluppato in assenza di una completa formalizzazione legale, attraverso contratti informali, accordi simulati o possessi a lungo termine.
La giurisprudenza della Corte Suprema ha svolto un ruolo decisivo nel consolidare gli standard interpretativi dell'articolo 168 del Codice Civile, affrontando problematiche legate alla natura del titolo giuridico, alla simulazione dei contratti, alla buona fede del possessore, agli effetti dell'AMTP e ai limiti della circolazione civile.
L'analisi di queste decisioni mostra un'evoluzione della giurisprudenza verso la tutela della realtà giuridica e fattuale del possesso, senza pregiudicare la certezza del diritto e le regole fondamentali della circolazione civile.
II. Concetto giuridico di usucapione (prescrizione acquisitiva)
L'usucapione è un modo di acquisto originario della proprietà mediante il possesso di un bie per un determinato periodo di tempo e alle condizioni previste dalla legge.
Ai sensi dell'articolo 168 del Codice Civile, la proprietà si acquista quando:
• esiste un atto giuridico finalizzato al trasferimento della proprietà;
• il possessore è in buona fede;
• il possesso è continuato ininterrottamente per 10 anni.
Mentre ai sensi dell'articolo 169 del Codice Civile, in mancanza di titolo e buona fede, è richiesto un possesso ventennale.
L'essenza dell'istituto risiede nella tutela della stabilità giuridica e delle situazioni di fatto contaminate nel tempo.
III. Il significato di "atto giuridico" secondo l'articolo 168 CC
Una delle questioni più importanti trattate dalla Sezione Civile riguarda il significato dell'espressione:
«"atto giuridico finalizzato al trasferimento della proprietà".»
La Corte Suprema ha chiarito che questa espressione deve essere interpretata in conformità con l'articolo 79 del Codice Civile e comprende solo quegli atti giuridici che mirano a trasferire il diritto di proprietà.
Di conseguenza:
non ogni rapporto giuridico costituisce un titolo;
non ogni rapporto di fatto può giustificare l'articolo 168;
deve esistere un atto giuridico volto al trasferimento della proprietà.
Questa interpretazione ha un'importanza fondamentale perché definisce i confini di applicazione del termine decennale di usucapione.
IV. Invalidità assoluta e atti vietati dalla legge
Uno dei contributi più significativi della giurisprudenza della Corte Suprema è la distinzione tra l'atto giuridico assolutamente nullo e l'atto giuridico vietato dalla legge.
La Sezione Civile ha sottolineato che non ogni atto giuridico assolutamente nullo costituisce automaticamente un atto vietato dalla legge. Questa distinzione ha un'importanza cruciale per l'articolo 168 CC.
Un contratto può essere assolutamente nullo per mancanza di forma, mancanza di consenso, o mancanza di poteri di disposizione, ma essere comunque considerato un titolo ai fini dell'usucapione, purché non violi norme imperative che tutelano l'interesse pubblico. Questo standard è diventato uno dei pilastri principali della giurisprudenza moderna sull'usucapione.
V. Simulazione dei contratti e contratti di locazione che celano una vendita
La problematica più frequente nella prassi albanese riguarda i contratti di locazione trentennali utilizzati come forme mascherate di vendita.
1. Il caso “Demir Bakanaçi”
Nella decisione n. 00-2022-4596 (393), del 26.10.2022, la Corte Suprema ha analizzato un contratto di locazione in cui le parti avevano dichiarato che:
«il contratto era considerato anche come un contratto di vendita e che il pagamento del canone rappresentava l'intero prezzo del terreno.»
La Corte ha evidenziato che la denominazione formale del contratto non era decisiva e che occorreva analizzare la reale volontà delle parti. Tuttavia, la Corte ha sottolineato che la mancanza del consenso di tutti i comproprietari impediva la validità del trasferimento di proprietà.
2. Il caso “Alltane Potja”
Una situazione quasi identica si presenta nella decisione n. 00-2023-718 (116), del 08.03.2023. Il contratto di locazione conteneva una clausola secondo cui:
«il pagamento del canone era considerato come prezzo di vendita e le parti avrebbero formalizzato la vendita non appena terminate le procedure di registrazione.»
Anche in questo caso la Corte si è confrontata con il rapporto tra simulazione, possesso e usucapione.
3. Il caso “Pëllumb Alliu”
Nella decisione n. 00-2023-2397 (397), del 14.06.2023, la Corte ha analizzato un rapporto simile nato da un contratto di locazione a lungo termine su un terreno agricolo ottenuto tramite AMTP.
Dal confronto di queste decisioni emerge un principio comune:
«la simulazione non esclude automaticamente l'esistenza del titolo ai fini dell'articolo 168 CC; ciò che conta è la reale intenzione delle parti e la natura del possesso.»
VI. Buona fede e mala fede
La buona fede è l'elemento che distingue l'articolo 168 dall'articolo 169 del Codice Civile. La Corte Suprema ha valutato che la buona fede esiste quando il possessore:
crede ragionevolmente di acquisire la proprietà legalmente;
non è a conoscenza della mancanza di poteri di disposizione del venditore;
non riconosce ostacoli giuridici che inficino la validità del trasferimento.
Nei casi Bakanaçi, Potja e Alliu, uno dei problemi centrali è stato proprio l'analisi se l'acquirente sapesse o meno che il venditore non era l'esclusivo proprietario del bene.
Buona Fede
termine di 10 anni
Si applica ai sensi dell'articolo 168 CC quando esiste un titolo giuridico e il possessore era ragionevolmente convinto della liceità dell'atto.
Mala Fede
termine di 20 anni
Si applica in mancanza di un titolo o quando il possessore era a conoscenza dei vizi legali o della mancanza di poteri del venditore.
VII. AMTP e comproprietà familiare
Uno dei più importanti sviluppi giurisprudenziali riguarda la natura giuridica dell'AMTP (Certificato di Assegnazione della Terra).
1. La decisione Ibrahimi (2024)
Nella decisione del 19.07.2024, la Corte Suprema ha analizzato i beni ottenuti tramite AMTP da una famiglia agricola e ha evidenziato la composizione familiare esistente al momento della divisione della terra.
2. Le decisioni Bakanaçi e Bregasi
Nelle decisioni Bakanaçi e Bregasi, la Corte si è trovata di fronte alla vendita di terreni ottenuti tramite AMTP da parte di una sola porzione dei comproprietari. Da queste decisioni emerge uno standard ormai consolidato:
«l'AMTP non crea una proprietà individuale in capo al capofamiglia.»
I proprietari sono tutti i membri della famiglia agricola che risultavano nel certificato familiare al momento della divisione della terra. Questa interpretazione ha un impatto diretto sulla validità dei contratti, sull'esistenza della buona fede, e sull'analisi complessiva dell'articolo 168 CC.
VIII. Il possesso e la sua continuità
Il possesso deve essere:
pubblico;
pacifico;
ininterrotto;
esercitato come proprietario (animo domini).
Il caso Endrit Qoqja
Nella decisione n. 00-2023-4725 (665), la Corte ha analizzato il possesso pluriennale di un bene ereditario da parte degli eredi della famiglia Qoqja.
Il caso Gjene Paçi
Nella decisione n. 00-2022-528 (35), la Corte si è trovata di fronte al conflitto tra possesso a lungo termine e registrazione formale della proprietà.
Da queste decisioni risulta che:
il possesso deve essere provato concretamente;
i periodi di possesso possono essere uniti in caso di successione;
la registrazione formale non è sufficiente per escludere automaticamente l'analisi dell'usucapione.
IX. I limiti della circolazione civile
La Corte Suprema ha costantemente mantenuto la posizione secondo cui l'usucapione non può essere applicata su beni fuori dalla circolazione civile, beni inalienabili, o categorie di beni protetti da leggi speciali. In questi casi manca la stessa possibilità giuridica di trasferire la proprietà. Di conseguenza, anche il possesso pluriennale rimane giuridicamente irrilevante ai fini dell'acquisto della proprietà.
X. Conclusioni
L'analisi della giurisprudenza della Corte Suprema mostra che l'istituto dell'usucapione non viene più interpretato in modo formalistico, bensì in funzione della realtà giuridica e fattuale del possesso.
Dalle decisioni analizzate emergono alcuni principi fondamentali:
Non ogni nullità assoluta esclude l'articolo 168 CC.
La simulazione non esclude automaticamente l'esistenza del titolo.
La reale volontà delle parti prevale sulla denominazione formale del contratto.
La buona fede rimane l'elemento centrale del termine decennale.
L'AMTP crea una comproprietà familiare.
Il possesso deve essere pubblico, pacifico e ininterrotto.
I beni fuori dalla circolazione civile non possono essere acquistati per usucapione.
In questo modo, la giurisprudenza della Corte Suprema ha costruito uno standard interpretativo stabile che mira a bilanciare la certezza del diritto con la tutela di situazioni di fatto consolidate nel tempo, trasformando l'usucapione in un importante strumento di stabilità dei rapporti civili.
Asistencë Ligjore mbi Pronësinë dhe të Drejtat Reale
Na kontaktoni pranë Petani Law & Tax për konsulencë të specializuar, përfaqësim në konteste pronësie, analiza titujsh AMTP dhe vlerësim të parashkrimit fitues.
“Studio Ligjore Petani” u themelua në vitin 2010 si një firmë ligjore me një ide të thjeshtë, për të ndërtuar një vend ku avokatët mund të ofrojnë shërbim cilësor korrekt e transparent duke u angazhuar profesionalisht për të mbrojtur të drejtat e klientëve."
Albanian 
English 
Italian